Home > Mobility Plans > Het concept 'duurzame stedelijke mobiliteitsplanning'

Het concept 'duurzame stedelijke mobiliteitsplanning'

Door Admin / Bijgewerkt: 16 Feb 2015

Dat er meer duurzame, geïntegreerde planningsprocessen nodig zijn om tegemoet te komen aan de complexiteit van stedelijke mobiliteit, wordt algemeen erkend.

Lokale autoriteiten willen afstand nemen van de alleenstaande processen die ze vroeger toepasten en strategieën ontwikkelen die de overgang naar schonere, duurzamere vervoerswijzen stimuleert. Zo ontstaan er nieuwe benaderingen voor stedelijke mobiliteitsplanning.

Het pakket van 2013 betreffende stedelijke mobiliteit stelt het concept van duurzame stedelijke mobiliteitsplannen vast, dat voortkomt uit een brede uitwisseling tussen belanghebbenden en planningsdeskundigen in de hele Europese Unie. Het concept beschrijft de belangrijkste kenmerken van een modern, duurzaam plan voor stedelijke mobiliteit en vervoer, en bevat de volgende elementen:

  1. Doelstellingen
    De centrale doelstelling van een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan is het verbeteren van de toegankelijkheid tot stedelijke gebieden en het voorzien in zeer kwalitatieve, duurzame mobiliteit en vervoer naar, door en in het stedelijke gebied. Het komt tegemoet aan de behoeften van de “functionerende stad” en de stadsrand, in plaats van een gemeentelijke administratieve regio te dienen.
  2. Een langetermijnvisie en een duidelijk uitvoeringsplan
    Een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan biedt, of houdt verband met, een bestaande langetermijnstrategie voor de toekomstige ontwikkeling van het stedelijke gebied en bijgevolg voor de toekomstige ontwikkeling van de vervoers- en mobiliteitsinfrastructuur en -diensten van dat gebied. Het omvat ook een kortetermijnplan voor de uitvoering van de strategie, waarin het tijdschema voor de uitvoering, de toekenning van verantwoordelijkheden en de vaststelling van de nodige financiële en andere middelen duidelijk worden vastgesteld.
  3. Een beoordeling van huidige en toekomstige prestaties
    Het plan moet worden gebaseerd op een nauwgezette beoordeling van de huidige en toekomstige prestaties van het stedelijke vervoerssysteem. Hiertoe moet de huidige situatie worden geëvalueerd, een krijtlijn worden vastgesteld waartegen eventuele vooruitgang kan worden gemeten, en prestatiedoelstellingen met de betreffende SMART-criteria worden vastgesteld als leidraad voor de uitvoering van het plan.
  4. De uitgebalanceerde, geïntegreerde ontwikkeling van alle vervoerswijzen
    Een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan zorgt voor een meer uitgebalanceerde ontwikkeling van alle relevante vervoerswijzen en moedigt tegelijk een verschuiving naar meer duurzame vervoerswijzen aan. Het plan reikt een geïntegreerde reeks van technische, infrastructurele, op beleid gebaseerde, zachte maatregelen aan om de prestaties en kostenefficiëntie te verbeteren ten aanzien van het vooropgestelde doel en de specifieke doelstellingen. Het plan behandelt doorgaans de volgende onderwerpen:
    (a) openbaar vervoer
    (b) wandelen en fietsen
    (c) intermodaal vervoer
    (d) stedelijke verkeersveiligheid
    (e) wegvervoer (rijdend en stilstaand)
    (f) stedelijke logistiek
    (g) mobiliteitsbeheer
    (h) intelligent vervoerssysteem.
  5. Horizontale en verticale integratie
    Een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan wordt ontwikkeld en uitgevoerd volgens een geïntegreerde benadering waarbij op verschillende overheidsniveaus en tussen verschillende betrokken autoriteiten een nauwe samenwerking, coördinatie en raadpleging bestaat. Om dit te bevorderen moeten passende structuren en procedures worden vastgesteld.
  6. Participatieve benadering
    Een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan is gebaseerd op een transparante, participatieve benadering. De lokale planningsautoriteit moet van meet af aan en tijdens het hele proces de betrokken spelers, met name burgers, vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld en economische spelers, betrekken bij de ontwikkeling en uitvoering van het plan, zodat het plan een breed draagvlak krijgt en algemeen wordt ondersteund.
  7. Opvolging, evaluatie en verslaglegging
    De uitvoering van een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan moet op de voet worden gevolgd. De vooruitgang in het behalen van het doel, de specifieke doelstellingen en de streefdoelen van het plan moet regelmatig worden beoordeeld op basis van de gekozen indicatoren. Een verslag over deze opvolging moet als basis dienen voor de evaluatie van de uitvoering.
  8. Kwaliteitsgarantie
    De lokale planningsautoriteiten moeten beschikken over mechanismen om de kwaliteit te waarborgen en overeenstemming van het plan met de eisen van het concept van duurzame stedelijke mobiliteitsplannen te valideren.

EU-maatregelen op het gebied van duurzame stedelijke mobiliteitsplannen

Naast het Europees platform voor duurzame stedelijke mobiliteitsplannen biedt de Europese Commissie steun aan Europese steden voor het aanpakken van problemen op het gebied van stedelijke mobiliteit door:

  • het ondersteunen van uitwisseling en capaciteitsopbouw op het gebied van duurzame stedelijke ontwikkeling via onder andere het Europese URBACT-programma (externe link);
  • het verbeteren van de kwaliteit en beschikbaarheid van gegevens en statistieken voor beheerders en besluitvormers van stedelijke vervoerssystemen op lokaal, regionaal, nationaal en EU-niveau;
  • het ondersteunen van lokale partnerschappen voor het uitvoeren en testen van nieuwe stedelijke mobiliteitsbenaderingen in de praktijk, in het kader van het Civitas-initiatief;
  • het verlenen van financiële steun voor stedelijke mobiliteitsprojecten via de Europese structuur- en investeringsfondsen, Horizon 2020, de financieringsfaciliteit voor Europese verbindingen (Connecting Europe Facility) en andere financiële instrumenten.

De Europese Commissie werkt nauw samen met de lidstaten om ervoor te zorgen dat de duurzame stedelijke mobiliteitsplannen zijn aangepast aan de specifieke eisen en de bestaande planningspraktijken in elke lidstaat en dat het concept actief op nationaal niveau wordt verspreid zodat honderden Europese steden worden bereikt.